प्रा. वा. ना. आंधळे यांच्या साहित्यसाधनेला अखिल भारतीय मानाचा मुजरा!

चौथ्या अखिल भारतीय शिव मराठी साहित्य संमेलनातील कवी संमेलनाचे अध्यक्षपद सर्वानुमते; ३ व ४ ऑक्टोबरला त्र्यंबकेश्वर येथे साहित्यिक सोहळा

अमळनेर प्रतिनिधी
एरंडोल, जि. जळगाव येथील सुप्रसिद्ध कवी, समीक्षक तथा साहित्यिक प्रा. वा. ना. आंधळे यांची ३ व ४ ऑक्टोबर २०२६ रोजी त्र्यंबकेश्वर, जि. नाशिक येथे होणाऱ्या चौथ्या अखिल भारतीय शिव मराठी साहित्य संमेलनातील कवी संमेलनाच्या अध्यक्षपदी सर्वानुमते निवड करण्यात आली आहे. या निवडीचे अधिकृत निमंत्रणपत्र शिवचरण उज्जैनकर फाउंडेशनच्या केंद्रीय कार्यकारिणीने नुकतेच प्रा. आंधळे यांना सुपूर्त केले.
चार दशकांहून अधिक काळ सातत्याने काव्यलेखन आणि साहित्यसेवा करणाऱ्या प्रा. आंधळे यांनी आपल्या प्रभावी लेखणीतून मराठी साहित्यविश्वात स्वतंत्र ठसा उमटविला आहे. यापूर्वी त्यांनी पाच वेळा राज्यस्तरीय साहित्य संमेलनांच्या कवी संमेलनाचे अध्यक्षपद भूषविले आहे. वृत्तपत्रे, निखळ वाङ्मयीन नियतकालिके तसेच विविध दिवाळी अंकांमधून त्यांचे सातत्यपूर्ण काव्यलेखन प्रकाशित झाले आहे.

‘आई! मला जन्म घेऊ दे’ ठरली मैलाचा दगड

प्रा. आंधळे यांच्या साहित्यिक कारकिर्दीतील ‘आई! मला जन्म घेऊ दे’ ही कविता विशेष मैलाचा दगड ठरली आहे. या कवितेचा इंग्रजीसह तब्बल ४५ भारतीय भाषांमध्ये उत्स्फूर्त अनुवाद झाला आहे. देशाच्या विविध भागांसह सातासमुद्रापारही पोहोचलेल्या या कवितेला व्यापक जनाधार मिळाला. आकाशवाणी, दूरदर्शन, यू-ट्यूब वाहिन्या तसेच वृत्तपत्रांनीही या कविता आणि कवीच्या साहित्यिक कार्याची दखल घेतली आहे.

अभ्यासक्रमांपासून विद्यापीठीय संशोधनापर्यंत साहित्याची दखल

प्रा. आंधळे यांच्या सृजनशील साहित्याचा गौरव केवळ साहित्यविश्वापुरता मर्यादित राहिलेला नाही. महाराष्ट्रासह कर्नाटक आणि गुजरात राज्यातील विद्यापीठे व शालेय अभ्यास मंडळांनी त्यांच्या साहित्याची दखल घेतली असून शालेय पाठ्यपुस्तकांपासून पदव्युत्तर अभ्यासक्रमांपर्यंत त्यांच्या साहित्याचा समावेश झालेला आहे.
त्यांच्या साहित्यिक वाटचालीवर आधारित संशोधनालाही मान्यता मिळाली असून डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, छत्रपती संभाजीनगर आणि कवयित्री बहिणाबाई चौधरी उत्तर महाराष्ट्र विद्यापीठ, जळगाव येथील दोन संशोधक प्राध्यापकांनी त्यांच्या कवितांवर संशोधन करून पीएच.डी. संपादन केली आहे.

‘बा, तथागता!’चे अहिराणी भाषांतरही विशेष गाजले

डॉ. म. सु. पगारे लिखित सुमारे अडीचशे पानी ‘बा, तथागता!’ या विशाल मराठी कवितेचे प्रा. आंधळे यांनी अहिराणी बोलीत केलेले भाषांतर भाषा अभ्यासक आणि समीक्षकांच्या विशेष प्रशंसेस पात्र ठरले आहे. बुद्धतत्त्वज्ञानावर आधारित अहिराणी बोलीतील पहिला अनुवादित काव्यग्रंथ म्हणून या साहित्यकृतीची खान्देशाच्या साहित्यिक नकाशावर सन्मानाने नोंद झाली आहे.

समाजहितैषी मालिकांसाठीही प्रभावी लेखणी

साहित्याबरोबरच सामाजिक बांधिलकी जपणाऱ्या प्रा. आंधळे यांच्या लेखणीने दूरदर्शनच्या माध्यमातूनही जनमानसाशी संवाद साधला आहे. दूरदर्शन मुंबई आणि दूरदर्शन दिल्ली येथून प्रसारित झालेल्या मराठी व हिंदी समाजहितैषी मालिकांसाठी त्यांनी शीर्षकगीत लेखन केले आहे. त्यामुळे त्यांच्या साहित्यिक सृजनाचा आवाका कविता आणि पुस्तकांपुरता मर्यादित न राहता विविध प्रसारमाध्यमांपर्यंत पोहोचला आहे.

लेखनसाधनेला अखिल भारतीय स्तरावर मानाचा मुजरा

त्र्यंबकेश्वर येथे होणाऱ्या चौथ्या अखिल भारतीय शिव मराठी साहित्य संमेलनाच्या कवी संमेलनाच्या अध्यक्षपदी प्रा. वा. ना. आंधळे यांची झालेली निवड ही त्यांच्या प्रदीर्घ साहित्यसाधनेची आणि काव्यप्रतिभेची पावती मानली जात आहे. त्यांच्या साहित्यिक योगदानाची दखल घेत अखिल भारतीय स्तरावरील या महत्त्वपूर्ण व्यासपीठाची जबाबदारी त्यांच्यावर सोपविण्यात आली आहे.
या निवडीबद्दल साहित्यिक, सामाजिक, शैक्षणिक आणि सांस्कृतिक क्षेत्रातून प्रा. वा. ना. आंधळे यांच्यावर अभिनंदनाचा वर्षाव होत असून, त्र्यंबकेश्वर येथे होणाऱ्या कवी संमेलनाच्या अध्यक्षपदामुळे त्यांच्या साहित्यिक कारकिर्दीत आणखी एक मानाचा अध्याय जोडला गेला आहे.