अभिष्टचिंतन : ज्ञान, समाजसेवा आणि विद्यार्थीहिताचा ध्यास जपणारे प्रा. अशोक पवार

ज्येष्ठ मार्गदर्शक, समुपदेशक, अभ्यासू वक्ते आणि सामाजिक जाणिवेचे नेतृत्व करणाऱ्या अष्टपैलू व्यक्तिमत्त्वाचा जन्मदिन विशेष

शैक्षणिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक क्षेत्रात आपल्या कार्याचा वेगळा ठसा उमटविणारे प्रा. अशोक पवार हे केवळ एक शिक्षक किंवा वक्ते नसून अनेकांसाठी मार्गदर्शक, समुपदेशक, सल्लागार आणि प्रेरणास्थान आहेत. त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात अभ्यासू वृत्ती, रोखठोकपणा, स्पष्टवक्तेपणा, माणुसकी आणि समाजहिताची तळमळ यांचा सुंदर मिलाफ पाहायला मिळतो. त्यांच्या संपर्कात येणाऱ्या अनेकांना योग्य मार्गदर्शन आणि प्रोत्साहन देण्याची त्यांची हातोटी विशेष उल्लेखनीय आहे.

विद्यार्थीहिताला सदैव प्राधान्य

विद्यार्थ्यांचा सर्वांगीण विकास व्हावा, त्यांच्या अंगी दडलेल्या सुप्त गुणांना योग्य व्यासपीठ मिळावे आणि शैक्षणिक क्षेत्रात सकारात्मक वातावरण निर्माण व्हावे, यासाठी प्रा. अशोक पवार सातत्याने प्रयत्नशील राहिले आहेत. विद्यार्थ्यांच्या केवळ शैक्षणिक प्रगतीपुरते मर्यादित न राहता त्यांच्या व्यक्तिमत्त्व विकासालाही चालना मिळावी, हा त्यांच्या कार्याचा केंद्रबिंदू राहिला आहे.
तालुक्यातील विविध शाळांमध्ये विद्यार्थ्यांसाठी व्याख्याने उपलब्ध करून देण्याच्या उपक्रमातही त्यांनी पुढाकार घेतला. यासाठी वक्ते तयार करण्याचे काम त्यांनी केले. विद्यार्थ्यांना नवे विचार, प्रेरणा आणि मार्गदर्शन मिळावे, यासाठी शाळांच्या पातळीवर ज्ञानविषयक उपक्रम पोहोचविण्याची त्यांची धडपड त्यांच्या विद्यार्थीहिताच्या भूमिकेची प्रचिती देते.

‘माणसांचा पारखी’ व्यक्तिमत्त्व

प्रा. पवार यांच्या व्यक्तिमत्त्वातील आणखी एक महत्त्वाचा पैलू म्हणजे माणसांना ओळखण्याची त्यांची विलक्षण पारख. समोरच्या व्यक्तीतील गुण ओळखून त्याला प्रोत्साहन देणे, आवश्यक तेथे योग्य सल्ला देणे आणि अडचणीच्या प्रसंगी मार्ग काढण्यासाठी मदतीचा हात देणे, ही त्यांची खासियत आहे.
त्यांची रसाळ वाणी, समजावून सांगण्याची शैली आणि रोखठोक बोलण्याची पद्धत यामुळे त्यांच्या मार्गदर्शनाला विशेष महत्त्व प्राप्त होते. स्पष्ट बोलतानाही त्यामागे असलेली समाजहिताची आणि विद्यार्थीहिताची भावना त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाची खरी ओळख ठरते.

माहिती अधिकार आणि संविधानाचे गाढे अभ्यासक

शैक्षणिक आणि सामाजिक कार्याबरोबरच माहिती अधिकाराचा सखोल अभ्यास तसेच भारतीय संविधानाची जाण ही त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाची आणखी एक जमेची बाजू आहे. सामाजिक प्रश्नांकडे अभ्यासपूर्ण आणि चिकित्सक दृष्टीने पाहण्याची त्यांची वृत्ती त्यांच्या कार्याला व्यापक स्वरूप देते.
चळवळीच्या माध्यमातून समाजहिताचे प्रश्न मांडणे, शैक्षणिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांमध्ये सक्रिय सहभाग घेणे आणि समाजात सकारात्मक विचारांची रुजवणूक करण्यासाठी कार्यरत राहणे, या त्यांच्या कार्यामुळे त्यांना समाजात आपुलकीचे स्थान मिळाले आहे.

वक्तृत्वातून विचारांची पेरणी

उत्कृष्ट वक्ता म्हणूनही प्रा. अशोक पवार यांची स्वतंत्र ओळख आहे. रसाळ वाणी, अभ्यासपूर्ण मांडणी आणि विषय समजावून सांगण्याची सहज शैली यामुळे त्यांचे वक्तृत्व प्रभावी ठरते. व्याख्यानाच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांमध्ये आणि समाजामध्ये विचारांची पेरणी करण्याचे काम त्यांनी केले आहे.
शैक्षणिक, सामाजिक किंवा सांस्कृतिक कार्यक्रम असो, आपल्या अनुभवातून आणि विचारातून उपस्थितांना मार्गदर्शन करण्याची त्यांची भूमिका नेहमीच महत्त्वाची राहिली आहे.

सुख-दुःखात धावून जाणारा दिलदार माणूस

प्रा. पवार यांचे व्यक्तिमत्त्व केवळ व्यासपीठापुरते मर्यादित नाही. परिचितांच्या सुख-दुःखात सहभागी होणे, अडचणीच्या काळात संवाद साधणे आणि शक्य त्या मार्गाने समस्येवर तोडगा काढण्यासाठी प्रयत्न करणे, ही त्यांच्या स्वभावाची वैशिष्ट्ये आहेत.
दिलदार, सदाबहार, समंजस, हरहुन्नरी, कर्तव्यदक्ष, कर्तव्यनिष्ठ आणि कर्तव्यतत्पर अशा अनेक गुणांनी समृद्ध असलेले त्यांचे व्यक्तिमत्त्व त्यांच्या सहवासातील प्रत्येकाला प्रेरणा देणारे आहे.

शैक्षणिक-सामाजिक क्षेत्रातील आघाडीचे नाव

अनेक वर्षांच्या अनुभवातून तयार झालेले त्यांचे व्यक्तिमत्त्व आज शैक्षणिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक क्षेत्रातील एक आघाडीचे नाव म्हणून ओळखले जाते. विविध क्षेत्रांतील कार्यकर्ते, शिक्षक, विद्यार्थी आणि समाजातील अनेक घटकांना त्यांच्या अनुभवाचा आणि मार्गदर्शनाचा लाभ मिळत आला आहे.
त्यांच्या कार्यामागे प्रसिद्धीपेक्षा समाजासाठी काहीतरी करण्याची तळमळ आणि विद्यार्थ्यांच्या हितासाठी काम करण्याची प्रेरणा अधिक महत्त्वाची आहे. त्यामुळेच त्यांच्याकडे केवळ एक व्यक्ती म्हणून नव्हे, तर ज्येष्ठ मार्गदर्शक आणि प्रेरणादायी व्यक्तिमत्त्व म्हणून पाहिले जाते.

आदर्श व्यक्तिमत्त्वाला जन्मदिनाच्या मनःपूर्वक शुभेच्छा!

अशा या आमचे ज्येष्ठ मार्गदर्शक, आदर्श, समुपदेशक, सल्लागार, अभ्यासू विचारवंत, उत्कृष्ट वक्ते, समाजप्रिय आणि अष्टपैलू व्यक्तिमत्त्व प्रा. अशोक पवार, अध्यक्ष–युवा कल्याण प्रतिष्ठान, अमळनेर, जिल्हा जळगाव यांना जन्मदिवसाच्या लाख लाख हार्दिक शुभेच्छा!
परमेश्वराने त्यांना उदंड व दीर्घायुष्य देवो, त्यांच्या आयुष्यात सदैव सुख, समाधान आणि आनंद नांदो आणि त्यांच्या हातून शैक्षणिक, सामाजिक व सांस्कृतिक क्षेत्रात अशीच प्रेरणादायी सेवा घडत राहो, हीच ईश्वरचरणी प्रार्थना.

शुभेच्छुक :
आबासाहेब गोकूळ पाटील
सेवानिवृत्त केंद्रप्रमुख, अमळनेर